Fonds moet duizenden betaalbare koopwoningen voor starters mogelijk maken
Er is nog 164 miljoen euro voor zo'n 3.900 starterswoningen. Starters kunnen dat geld niet zelf aanvragen — ontwikkelaars doen dat. Zo werkt het.
Illustratie: Feitelijk
In het Nationaal Fonds Betaalbare Koopwoningen (NFBK) is de komende jaren nog 164 miljoen euro beschikbaar voor de bouw van zo’n 3.900 starterswoningen. Dat schreef minister Elanor Boekholt-O’Sullivan van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening op 13 oktober aan de Tweede Kamer. Het geld gaat niet naar individuele kopers: het fonds helpt ontwikkelaars en woningcorporaties om nieuwbouwwoningen onder de marktwaarde te verkopen.
Wat zit er in het fonds?
Ontwikkelaars hebben tot nu toe 36 miljoen euro aangevraagd voor de realisatie van 863 nieuwe starterswoningen. In de huidige fondsperiode is nog 64 miljoen euro beschikbaar, goed voor ongeveer 1.500 woningen. Voor de periode 2029 tot en met 2034 komt daar volgens de minister nog eens 100 miljoen euro bij — een bedrag dat het kabinet met Prinsjesdag bekendmaakte en waarmee ongeveer 2.400 woningen kunnen worden gebouwd. Dat tweede bedrag is toegezegd voor de toekomst; het is nog niet beschikbaar voor aanvragen nu.
Hoe werkt het voor een starter?
Het fonds werkt met het product KoopStart. Ontwikkelaars en woningcorporaties kunnen bij het fonds een aanvraag doen om een nieuwbouwwoning met koperskorting te verkopen aan kopers tot 35 jaar met een inkomen van maximaal twee keer modaal (93.531 euro). De getaxeerde marktwaarde van de woning mag maximaal 420.000 euro bedragen. De koperskorting bedraagt minimaal 10 procent en maximaal 70.000 euro onder de marktwaarde; de ontwikkelaar of corporatie bepaalt de hoogte van de korting.
Belangrijk detail: als koper kun je zelf géén aanvraag indienen bij het fonds. Alleen ontwikkelaars en corporaties doen dat, per project. Starters vinden het aanbod via het projectenoverzicht van het fonds en nemen contact op met de betreffende ontwikkelaar of corporatie.
De korting is geen onvoorwaardelijk cadeau. Verkoopt de koper de woning later door, dan betaalt diegene de ontvangen korting plus of min een deel van de waardeontwikkeling terug aan het fonds. Zo blijft het geld rouleren en kunnen er opnieuw betaalbare woningen mee worden gefinancierd.
De NHG-grens stijgt mee
Verder stijgt in 2027 de maximale prijsgrens voor een hypotheek met Nationale Hypotheek Garantie (NHG) van 470.000 naar 500.000 euro. Voor hypotheken met aanvullende energiebesparende voorzieningen ligt de grens 6 procent hoger, op 530.000 euro. De eenmalige premie blijft 0,4 procent. NHG biedt kopers een vangnet als zij door persoonlijke omstandigheden hun hypotheek niet meer kunnen betalen, en geeft in veel gevallen rentekorting.
Een hogere NHG-grens maakt woningen niet goedkoper en betekent niet dat iedereen opeens meer kan lenen: de leenruimte blijft afhangen van inkomen en de normen van de hypotheekverstrekkers. Wat de grens wél doet, is meer woningen binnen de NHG-voorwaarden brengen, met de bescherming die daarbij hoort.
Wat het fonds niet oplost
De 3.900 woningen worden over meerdere jaren verdeeld en zijn een aanvulling op een veel grotere woningvraag. Of de doelgroep de huizen ook vindt, hangt af van de projecten die ontwikkelaars en corporaties aanmelden. Voor starters die nu rondkomen met een smalle portemonnee is er ondertussen ook de campagne tegen geldstress onder jongvolwassenen, die wijst op gratis hulp bij geldzorgen.